Skip Global Navigation to Main Content
Skip Breadcrumb Navigation
សុន្ទរកថា

សុន្ទរកថា​របស់​លោកស្រី Hillary Rodham Clinton រដ្ឋមន្រ្តី​ក្រសួង​ការបរទេស​អាមេរិក​ស្តីពី​គំរោង​គោលនិយោបាយ​សំរាប់​តំបន់​អាស៊ី

ថ្ងៃ​ទី ១២ ខែ​មករា ឆ្នាំ ២០១០

         សូម​អរគុណ​យ៉ាង​ខ្លាំង និង​សូម​អរគុណ​ចំពោះ​លោក Charles ដែល​បាន​ធ្វើ​សេចក្តី​ផ្តើម​ណែនាំ​យ៉ាង​គួរសម​។ ខ្ញុំ​រីករាយ​ដោយ​មាន​វត្តមាន​នៅ​មជ្ឈមណ្ឌល East-West Center ក្នុង​ឆ្នាំ​ថ្មី ជា​ឆ្នាំ​ខួប​លើក​ទី ៥០ នៃ​មជ្ឈមណ្ឌល​នេះ ដែល​ស្ថិត​ក្នុង​កន្លែង​ដ៏​ពិសេស​មួយ​។ ខ្ញុំ​ក៏​មាន​សេចក្តី​រីករាយ​ជា​ខ្លាំង​ផង​ដែរ ដោយ​បាន​ឃើញ​មិត្តភក្តិ​ជា​ច្រើន ក្នុង​ចំណោម​អ្នក​ដែល​ចូលរួម​។ ខ្ញុំ​រីករាយ​ណាស់​ចំពោះ វត្តមាន​របស់​អភិបាល Lingle ចៅហ្វាយ​ក្រុង Hannemann សមាជិក​ព្រឹទ្ធសភា Akaka  ដែល​ជា​សហការី​របស់​ខ្ញុំ នៅ​ក្នុង​ព្រឹទ្ធសភា សមាជិក​សភា Abercrobie ប្រធាន​សមាជិក​ព្រឹទ្ធសភា​ក្នុង​រដ្ឋ​ហាវ៉ៃ Hanabusa ឯកអគ្គរដ្ឋទូត​ជប៉ុន​ប្រចាំ​នៅ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក Fujisaki និង​ឯកអគ្គរដ្ឋទូត​អាមេរិក​ប្រចាំ​នៅ​ប្រទេស​ជប៉ុន Roos​។ ខ្ញុំ​ក៏​មាន​សេចក្តី​រីករាយ​ផង​ដែរ​ដោយ​បាន​ឃើញ​មិត្តភ័ក្ត​ចាស់​ៗ​ខ្លះ ដែល Bill និង​ខ្ញុំ​បាន​បំរើ​ការ​ជាមួយ ក្នុង​រដ្ឋ​នេះ ដូចជា​អតីត​អភិបាល John Waihee និង Lynne និង​អតីត​អភិបាល​រដ្ឋ Ariyoshi និង Jean ។ ខ្ញុំ​ក៏​បាន​ដឹង​ផង​ដែរ​ថា ក្នុង​ចំណោម​អ្នក​ចូលរួម ក៏​មាន​អគ្គកុងស៊ុល​ប្រចាំ​នៅ​ប្រទេស​អូស្រ្តាលី ជប៉ុន ហ្វីលីពីន កោះ​មីក្រូនេស៊ី និង​ប្រជុំ​កោះ Marshall Islands និង​លោក Greenwood ប្រធាន​សាកលវិទ្យាល័យ​នេះ​ផង​ដែរ​។ សូម​អរគុណ​ផង​ដែរ​ចំពោះ​អ្នក​ទាំងអស់​ដែល​បំរើ​ការ​ក្នុង​ក្រុមប្រឹក្សា​នេះ​។ ជា​ការ​ពិត​ប្រសិន​បើ​អ្នក​ចង់​បាន​នូវ​ការ​ណែនាំ​ខ្លួន​មួយ​ដ៏​ល្អ សូម​ទៅកាន់​កន្លែង​ដែល​អ្នក​ជ្រើស​តាំង​សមាសភាព​ក្រុម​ប្រឹក្សា​ចំនួន ១ ភាគ ៣ (​សំណើច​) ។ លោក Charles បាន​ធ្វើ​ការងារ​នេះ​។ ខ្ញុំ​ក៏​មាន​កិត្តិយស​ផង​ដែរ ដោយ​ថ្នាក់​ដឹកនាំ​ជាន់​ខ្ពស់​នៃ​បញ្ជាការ​ប្រចាំ​តំបន់​ប៉ាស៊ីហ្វិក​មាន​វត្តមាន​នៅ​ទីនេះ​។ មុន​នេះ ខ្ញុំ​មាន​ការ​ជួប​ប្រជុំ​ជាមួយ​ពួកគេ ប្រកប​ដោយ​ផ្លែ​ផ្កា​។ លោក​ឧបការី​រដ្ឋមន្រ្តី​ក្រសួង​ការបរទេស Kurt Campbell ដែល​មាន​ការងារ​មួយ​នាំអោយ​គាត់​អរគុណ​ខ្ញុំ ក្នុង​ការ​តាម​មើល​រាល់​ថ្ងៃ​លើ​ទំនាក់ទំនង​របស់​យើង​នៅ​ទូទាំង​តំបន់​អាស៊ី​ប៉ាស៊ីហ្វិក​។

         មុន​ពេល​ខ្ញុំ​ចាប់ផ្តើម​និយាយ​ពី​ប្រធានបទ​ដ៏​មាន​សារៈសំខាន់ ស្តីពី​អនាគត​របស់​យើង​នៅ​អាស៊ី ខ្ញំ្ សូម​និយាយ​បន្តិច​ពី​ព្រឹត្តិការណ៍​នៅ​ប្រទេស​ហៃទី​។ យើង​កំពុង​ប្រមូល​ព័ត៌មាន​នៅ​ឡើយ​ពី​ការ​រញ្ជួយ​ដី​ប្រកប​ដោយ​ការ​បំផ្លិចបំផ្លាញ​នេះ ដែល​រួម​មាន​កន្លែង​រង​ការ​ប៉ះពាល់ និង​ផល​ប៉ះពាល់​ទៅ​លើ​ប្រជាជន​ហៃទី​។ សហរដ្ឋ​អាមេរិក​កំពុង​តែ​ផ្តល់​ជំនួយ​ពេញ​បន្ទុក​របស់​យើង​ដល់​ប្រទេស​ហៃទី និង​កន្លែង​ដទៃ​ទៀត​ក្នុង​តំបន់​។ យើង​នឹង​ផ្តល់​ជំនួយ​មនុស្សធម៌ និង​ជំនួយ​សង្រ្គោះ​បន្ទាន់​ក្នុង​គ្រា​មាន​មហន្តរាយ ទាំង​ពី​ផ្នែក​យោធា​និង​ស៊ីវិល ផង​ដែរ​។ យើង​សូម​បន់ស្រន់​ដល់​ប្រជាជន​ដែល​រងគ្រោះ ក្រុម​គ្រួសារ និង​ញ្ញាតិ​មិត្ត​របស់​គេ​។

         វា​មាន​ការ​ពិបាក​ក្នុង​ការ​ប្រមើល៍​មើល​ពី​ភាព​ខុស​គ្នា​រវាង​តំបន់​ដែល​យើង​កំពុង​តែ​និយាយ​នៅ​ពេល​នេះ ជាមួយ​សម័យ​ឆ្នាំ ១៩៥៩ នៅ​ពេល​លោក​ប្រធានាធិបតី Lyndon Johnson ស្នើ​អោយ​បង្កើត​ស្ថាប័ន​មួយ សំរាប់​ការ​ជួប​ប្រជុំ​គ្នា​របស់​អ្នក​ជំនាញ​មក​ពី​មជ្ឈមណ្ឌល East - West Center ។ ក្នុង​រយៈពេល ៥ ទសវត្ស តាំងពី​មជ្ឃមណ្ឌល​នេះ​បាន​បើក​ឡើង មិន​ទាន់​មាន​តំបន់​ណា​មួយ​មាន​ការ​ប្រែប្រួល​ច្រើន​ជាង​នេះ​ទេ​។ ភាព​ជឿនលឿន​នេះ​គឺជា​ផ្លែផ្កា​នៃ​ការ​ខិតខំ​យ៉ាង​ខ្លាំង និង​ទេពកោសល្យ​របស់​មនុស្ស​រាប់​ពាន់​លាន​នាក់ ហើយ​វា​ជា​និរន្តភាព​ដែល​មាន​ជា​រហូត​មក ដោយសារ​ការ​ចូលរួម​ផ្នែក​សន្តិសុខ និង​ជំនួយ​ឧបត្ថម្ភ​របស់​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​។

         មជ្ឈមណ្ឌល East - West Center មាន​ចំណែក​ក្នុង​ការ​ធ្វើ​អោយ​មាន​ការ​ប្រែប្រួល​ដ៏​ខ្លាំងក្លា​នេះ ដោយ​បាន​ជួយ​ជា​គំនិត និង​បណ្តុះបណ្តាល​អ្នក​ឯកទេស ក្នុង​នោះ មាន​ស្រ្តី​វ័យ​ក្មេង​ម្នាក់ ដែល​បាន​ក្លាយ​ទៅ​ជា​អ្នក​ត្រួសត្រាយ​ម្នាក់​ផ្នែក​មីក្រូ​ហិរញ្ញវត្ថុ និង​ការ​អភិវឌ្ឍន៍​សេដ្ឋកិច្ច​ជនបទ និង​ជា​ម្តាយ​នៃ​ប្រធានាធិបតី​របស់​យើង​។ ខ្ញុំ​សូម​អរគុណ​អស់​លោក អ្នក​ទាំងអស់​គ្នា ដែល​បាន​ធ្វើអោយ​មាន​ការ​យល់​ដឹង​កាន់តែ​ច្រើន​ចំពោះ​បញ្ហា​សន្តិសុខ នយោបាយ និង​សេដ្ឋកិច្ច ដែល​គ្រប​ដណ្តប់​មក​លើ​តំបន់ និង​ពិភពលោក​នា​សព្វថ្ងៃ​នេះ​។

         គិត​មក​ដល់​ពេល​នេះ រដ្ឋការ​ថ្មី​មាន​អាយុ​ជិត​មួយ​ឆ្នាំ​ហើយ គេ​គួរ​យល់​អោយ​ច្បាស់​ថា ទំនាក់ទំនង រវាង​តំបន់​អាស៊ី និង​ប៉ាស៊ីហ្វិក​គឺជា​អាទិភាព​មួយ​របស់​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​។ លោក​ប្រធានាធិបតី​អូបាម៉ា​ធ្លាប់​បាន​រស់នៅ​ក្នុង​រដ្ឋ​ហាវ៉ៃ​នេះ និង​ប្រទេស​ឥណ្តូនេស៊ី កាលពី​លោក​ស្ថិត​ក្នុង​វ័យ​កុមារ​។ ទស្សនៈ​របស់​លោក ស្តីពី​ពិភពលោក​ឆ្លុះ​បញ្ចាំង​អោយ​ឃើញ​នូវ​ការ​អោយ​តំលៃ និង​ការ​គោរព​ចំពោះ​តំបន់​និង​ប្រជាជន​អាស៊ី​។ ខ្ញុំ​មាន​ឆន្ទៈ​ខ្ពស់​ក្នុង​ការ​ពង្រឹង​ទំនាក់ទំនង​របស់​យើង នៅ​ទូទាំង​តំបន់​ប៉ាស៊ីហ្វិក​និង​អាស៊ី​។ ខ្ញុំ​ដឹង​ថា លោក​ប្រធានាធិបតី​ទន្ទឹង​រង់ចាំ​ចំពោះ​ការ​ដែល​ទីក្រុង​ហូណូលូលូ ដែល​ជា​ទីក្រុង​កំណើត​របស់​លោក នឹង​ធ្វើ​ជា​ម្ចាស់​ផ្ទះ​ក្នុង​ការ​រៀបចំ​ការ​ប្រជុំ​កំពូល​នៃ​ថ្នាក់​ដឹកនាំ APEC ក្នុង​ឆ្នាំ ២០១១ (​ស្នូ​ទះ​ដៃ​) ។ ពេល​នេះ សមាជិក​សភា​តំណាង​រាស្រ្ត លោក​អភិបាល​រដ្ឋ និង​អភិបាល​ក្រុង និង​អ្នក​ឯ​ទៀត​បាន​ប្រាប់​ខ្ញុំ​ថា ការ​សំរេច​ចិត្ត​ដ៏​ពិបាក​បំផុត​នោះ​គឺ​ការ​កាត់​អាវ ដែល​បញ្ជាក់​ពី​ស្មារតី Aloha សំរាប់​មេ​ដឹកនាំ APEC ទាំងអស់​នោះ​។

         តែ​សំរាប់​​ហេតុ​ផល​នេះ និង​ហេតុ​ផល​ដទៃ​ទៀត កាលពី​ខែ​មករា​មុន យើង​បាន​ចាប់ផ្តើម​ចាក់​គ្រឹះ​សំរាប់​ទំនាក់ទំនង​រស់​រវើក​ឡើង​វិញ​ជាមួយ​តំបន់​អាស៊ី​-​ប៉ាស៊ីហ្វិក​។ ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​លើក​ដំបូង​របស់​ខ្ញុំ ក្នុង​នាម​ជា​រដ្ឋមន្រ្តី​ការបរទេស​អាមេរិក គឺ​ទៅ​កាន់​តំបន់​អាស៊ី​។ តាម​ពិត​ទៅ នេះ​គឺជា​ទស្សនកិច្ច​លើក​ទី ៤ របស់​ខ្ញុំ​ហើយ មក​កាន់​តំបន់​នេះ ក្នុង​ពេល ១១ ខែ​ចុង​ក្រោយ​នេះ​។ លោក​ប្រធានាធិបតី​អូបាម៉ា​បាន​ចូលរួម​ក្នុង​កិច្ច​ប្រជុំ​កំពូល APEC នៅ​ប្រទេស​សឹង្ហបូរី ព្រម​ជាមួយ​នឹង​ទស្សនកិច្ច​របស់​លោក​ទៅកាន់​ប្រទេស​ចិន ជប៉ុន និង​កូរ៉េ​ខាង​ត្បូង​ផង​ដែរ​។ យើង​គាំទ្រ​ការ​បង្កើត​អោយ​មាន​កិច្ច​ប្រជុំ​កំពូល​ទៀងទាត់ នៃ​មេ​ដឹកនាំ​របស់ ប្រទេស​មាន​សេដ្ឋកិច្ច​ធំ​ជាង​គេ​ទាំង ២០ ដោយ​មាន​ការ​ចូលរួម​យ៉ាង​ច្រើន​ពី​ប្រទេស​អាស៊ី  ដែល​ជា​ការ​ឆ្លុះ​បញ្ចាំង​អោយ​ឃើញ​នូវ​តល្យភាព​ថ្មី​នៃ​អំណាច​នយោបាយ និង​ហិរញ្ញវត្ថុ​សាកលលោក​។ យើង​បាន​រៀបចំ​កិច្ច​ប្រជុំ​កំពូល​លើក​ដំបូង​ដែល​មិន​ធ្លាប់​មាន​ពី​មុន​មក រវាង​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​និង​សមាគម​អាស៊ាន​ផង​ដែរ​។ យើង​បាន​ចុះ​ហត្ថលេខា​លើ​កិច្ច​ព្រមព្រៀង​អន្តរជាតិ​នៅ​កោះ Guam ដែល​ជួយ​រក្សា​អោយ​មាន​ជា​បន្ត​នូវ វត្តមាន​ដ៏​ខ្លាំងក្លា​នៃ​កងទ័ព​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​នៅ​ក្នុង​តំបន់ ។ យើង​បាន​ចុះ​ហត្ថលេខា​ជាមួយ​សមាគម​អាស៊ាន នូវ​សន្ធិសញ្ញា​មិត្តភាព​និង​កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ​។ វា​មិន​មែន​ជា​ការ​ចៃដន្យ​ទេ ដែល​ទស្សនកិច្ច​ផ្លូវ​រដ្ឋ​លើក​ដំបូង ដែល​ទទួល​ដោយ​លោក​ប្រធានាធិបតី​អូបាម៉ា និង​លោក​ជំទាវ គឺ​សំរាប់​មេ​ដឹកនាំ​អាស៊ី គឺ​លោក​នាយក​រដ្ឋមន្រ្តី ឥណ្ឌា Singh ។

         ដូច្នេះ យើង​កំពុង​តែ​ធ្វើការ​ដើម្បី​ធ្វើ​អោយ​ទំនាក់ទំនង​ជា​ប្រវត្តិសាស្រ្ត​របស់​យើង​មាន​ភាព​កាន់តែ​ជ្រាលជ្រៅ កសាង​ភាព​ជា​ដៃគូ​ថ្មី ធ្វើការ​ជាមួយ​អង្គការ​ពហុ​ភាគី​ដើម្បី​ប្រយោជន៍​រួម ហើយ​ឈោង​ហួស​ពី​រដ្ឋាភិបាល​ទៅ​ដល់​ប្រជាជន​ដោយ​ផ្ទាល់​នៅ​គ្រប់​កន្លែង​ទាំងអស់ ក្នុង​តំបន់​ដ៏​ធំ​នេះ​។

         យើង​ចាប់ផ្តើម​នូវ​គំរោង​ដ៏​សាមញ្ញ​មួយ ពោល​គឺថា​អនាគត​នៃ​ប្រទេស​អាមេរិក មាន​ការ​ទាក់ទង​នឹង អនាគត​នៃ​តំបន់​អាស៊ី​ប៉ាស៊ីហ្វិក​ទាំងមូល ហើយ​អនាគត​នៃ​តំបន់​នេះ​ពឹងផ្អែក​លើ​ប្រទេស​អាមេរិក​ផង​ដែរ​។ សហរដ្ឋ​អាមេរិក​មាន​ការ​ចាប់​អារម្មណ៍​យ៉ាង​ខ្លាំង​ក្នុង​ការ​បន្ត​ប្រពៃណី​របស់​ខ្លួន ក្នុង​ការ​ដឹកនាំ​ផ្នែក​សេដ្ឋកិច្ច និង​យុទ្ធសាស្រ្ត ហើយ​ទ្វីប​អាស៊ី​មាន​ការ​ចាប់​អារម្មណ៍​យ៉ាង​ខ្លាំង  ដែល​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​នៅ​តែ​ជា​ដៃគូ សេដ្ឋកិច្ច​ដ៏​ខ្លាំង និង​មាន​ឥទ្ធិពល​ក្នុង​ការ​ធ្វើអោយ​មាន​ស្ថេរភាព​ផ្នែក​យោធា​ផង​ដែរ​។

         ក្នុង​ផ្នែក​សេដ្ឋកិច្ច យើង​មាន​ទំនាក់ទំនង​ជាមួយ​គ្នា​មិន​អាច​កាត់ផ្តាច់​បាន​។ ក្រុមហ៊ុន​អាមេរិក​បាន​នាំ​ទំនិញ និង​សេវា​ដែល​មាន​តំលៃ ៣២០ ពាន់​លាន​ដុល្លា​អាមេរិក ទៅកាន់​ប្រទេស​ក្នុង​តំបន់​អាស៊ី​ប៉ាស៊ីហ្វិក ជា​រៀងរាល់​ឆ្នាំ ដោយ​បង្កើត​អោយ​មាន​ការងារ​ដែល​មាន​ប្រាក់ខែ​ខ្ពស់​រាប់​លាន​។ បុរស និង​ស្រ្តី​ក្នុង​កង​យោធា​អាមេរិក​រាប់​សែន​នាក់ បាន​ចូលរួម​ផ្តល់​អោយ​តំបន់​នេះ​នូវ​សន្តិសុខ ដែល​យោធា​របស់​យើង​បាន​បំពេញ​នូវ ភារកិច្ច​នេះ​រាប់​ជំនាន់​មនុស្ស​មក​ហើយ​។ សម​ដូច​លោក​រដ្ឋមន្រ្តី​ក្រសួង​ការពារ​ប្រទេស​អាមេរិក Robert Gates បាន​ធ្វើ​ការ​កត់​សំគាល់​ថា សហរដ្ឋ​អាមេរិក​មិន​មែន​ជា​មហា​អំណាច​ដែល​មក​លង​ម្តងម្កាល​នោះ​ទេ តែ​ជា​មហា​អំណាច​ដែល​មាន​វត្តមាន​ជា​ប្រចាំ​តែ​ម្តង​។

         ទន្ទឹម​គ្នា​នេះ អាស៊ី​មាន​វត្តមាន​យ៉ាង​សំខាន់​នៅ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​។ ជនជាតិ​អាមេរិក​ចំនួន​ជាង ១៣ លាន​នាក់ មាន​ដើម​កំណើត​ពី​តំបន់​នេះ នៃ​ពិភពលោក​។ បណ្តា​ប្រទេស​អាស៊ី ដែល​កាលពី​មួយ​ជំនាន់​មុន​មាន​លក្ខណៈ​ក្រីក្រ​តោកយ៉ាក ពេល​នេះ​ស្ថិត​ក្នុង​ចំណោម​ប្រទេស​ខ្លះ​ក្នុង​ពិភពលោក ដែល​មាន​កំរិត​ជីវភាព​រស់នៅ​ខ្ពស់​។ តំបន់​អាស៊ី​ខាង​កើត​បាន​ដើរ​ហួស​គោលដៅ​អភិវឌ្ឍន៍​សហសវត្ស ក្នុង​ការ​កាត់​បន្ថយ​ភាព​ក្រីក្រ​ខ្លាំង​ក្នុង​ឆ្នាំ​១៩៩០ អោយ​បាន​ពាក់​កណ្តាល​នៃ​កំរិត​ភាព​ក្រីក្រ នៅ​ត្រឹម​ឆ្នាំ ២០១៥​។

         ទ្វីប​អាស៊ី​ក៏​មាន​សារៈសំខាន់​ចាំបាច់​ផង​ដែរ​ក្នុង​ការ​ដោះស្រាយ​បញ្ហា​ប្រឈម​ផ្នែក​សន្តិសុខ​និង​មនុស្សធម៌​។ ប្រជាជាតិ​នៅ​អាស៊ី​កំពុង​តែ​ជួយ​ក្នុង​ការ​រារាំង​ការ​រីកសាយ​អាវុធ​នុយក្លេអ៊ែរ​នៅ​ប្រទេស​អ៊ីរ៉ង់ កសាង​សាលារៀន និង​មណ្ឌល​សុខភាព​នៅ​ប្រទេស​អាហ្កានីស្ថាន ថែ​រក្សា​សន្តិភាព​នៅ​សាធារណរដ្ឋ​កុងហ្គោ និង​ប្រយុទ្ធ​ប្រឆាំង​នឹង​ចោរ​សមុទ្រ​នៅ​អាហ្វ្រិក​ផង​ដែរ​។

         តែ​ទន្ទឹម​នឹង​នោះ ដំណើរ​ជឿនលឿន​ទៅ​មុខ​របស់​អាស៊ី​មិន​មែន​ត្រូវ​បាន​ធានា​នោះ​ទេ​។ នៅ​អាស៊ី​មាន​ប្រទេស​មហា​អំំណាច​ដែល​កំពុង​តែ​ខ្លាំង តែ​ក៏​មាន​ផង​ដែរ​នូវ​របប​ឯកកោ មិន​ត្រឹមតែ​មាន​បញ្ហា​ប្រឈម​យូរ​អង្វែង​ទេ តែ​ក៏​មាន​ផង​ដែរ​នូវ​ការ​គំរាម​កំហែង​ដែល​មិន​ដែល​មាន​ពី​មុន​មក​។ គ្រោះថ្នាក់​នៃ​ការ​រីកសាយ​អាវុធ​នុយក្លេអ៊ែរ ការ​ប្រកួត​ប្រជែង​ផ្នែក​យោធា មហន្តរាយ​ធម្មជាតិ ភាព​ជ្រុល​និយម​ដោយ​ប្រើ​ហឹង្សា វិបត្តិ​ហិរញ្ញវត្ថុ ការ​ប្រែប្រួល​អាកាសធាតុ និង​ជំងឺ​មាន​ពី​ប្រទេស​មួយ​ទៅ​ប្រទេស​មួយ ហើយ​ចោទ​ជា​ការ​គំរាម​កំហែង​រួម​។

         យើង​ត្រូវ​ដឹង​ថា ប្រទេស​ខុស​គ្នា​នៅ​តំបន់​អាស៊ី​ប៉ាស៊ីហ្វិក​មាន​បញ្ហា​ប្រឈម​របស់​គេ​ខុស​គ្នា​ដែរ​។ ប្រទេស​ខ្លះ​មាន​ភាព​ជឿនលឿន​ទៅ​មុខ​ផ្នែក​នយោបាយ​ច្រើន​ជាង​ផ្នែក​សេដ្ឋកិច្ច ហើយ​ប្រទេស​ខ្លះ​ទៀត សំរេច​បាន​ជោគជ័យ​ផ្ទុយ​ពី​នេះ​។ ប្រទេស​ខ្លះ​កំពុង​តែ​ពង្រឹង​កំណែ​ទំរង់ ចំណែក​ប្រទេស​ខ្លះ​ទៀត​កំពុង​តែ​មាន បញ្ហា​អស្ថេរភាព​ដែល​កំពុង​មាន​ជា​បន្ត​ឬ​មាន​ជា​ថ្មី​។ កិច្ច​សហប្រតិបតិ្តការ​ក្នុង​តំបន់​ត្រូវ​គិត​ពី​បញ្ហា​ប្រឈម ខុស​គ្នា​ទាំង​នេះ ហើយ​ត្រូវ​បង្កើត​ឱកាស​ច្រើន​សំរាប់​អោយ​មាន​ភាព​ជឿនលឿន​ទៅ​មុខ​ផ្នែក​នយោបាយ និង​វិបុលភាព​ដែល​មាន​មូលដ្ឋាន​ទូលំទូលាយ​។

         ការ​ពិត​ដែល​មាន​លក្ខណៈ​ជា​យុទ្ធសាស្រ្ត​ស្នូល​មួយ​គឺ​ថា តំបន់​នេះ​ប្រឈម​មុខ​នឹង​បញ្ហា និង​ឱកាស​ទាំង​នេះ ដោយ​មាន​ប្រទេស​ដែល​មាន​ឥទ្ធិពល​ខុស​គ្នា រាប់​ពី​ប្រទេស​មហា​អំណាច​ដែល​កំពុង​តែ​ឡើង​ខ្លាំង ដូចជា​ប្រទេស​ចិន និង​ឥណ្ឌា ដល់​ប្រទេស​ដែល​នាំ​មុខ​គេ​ជា​យូរ​មក​ហើយ ដូចជា​ប្រទេស​ជប៉ុន កូរេ​ខាង​ត្បូង និង​អូស្រ្តាលី ដល់​ប្រទេស​ដែល​មាន​ឥទ្ធិពល​កាន់តែ​ច្រើន​ឡើង នៅ​តំបន់​អាស៊ី​អាគ្នេយ៍ ដូចជា​ប្រទេស​ឥណ្ដូនេស៊ី​។ សហរដ្ឋ​អាមេរិក​មិន​គ្រាន់តែ​បន្ត​អោយ​មាន​ទំនាក់ទំនង​ទ្វេ​ភាគី​ខ្លាំងក្លា​និង​យូរ​អង្វែង​ប៉ុណ្ណោះ​ទេ តែ​ថែមទាំង​ដើរ​តួនាទី​ស្នួល​ក្នុង​ការ​ជួយ​ជំនះ​ការ​លំបាក ដែល​រដ្ឋ​និមួយ​ៗ​និង​តំបន់​នេះ​កំពុងតែ​ប្រឈម​មុខ​ជាមួយ​។ ទិដ្ឋភាព​ថ្មី​នេះ​តំរូវ​អោយ​យើង​កសាង​នូវ​ស្ថាប័ន​ស្ថាបត្យកម្ម​មួយ ដែល​ទាញ​យក​ប្រយោជន៍​ច្រើន​បំផុត​ក្នុង​កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ​ដ៏​មាន​ប្រសិទ្ធិភាព បង្កើន​ទំនុក​ចិត្ត និង​កាត់​បន្ថយ​ការ​មិន​ចុះ​សំរុង​គ្នា​ក្នុង​ការ​ប្រកួត​ប្រជែង​។

         អស់​រយៈពេល​រាប់​ឆ្នាំ​មក​ហើយ មេ​ដឹកនាំ​អាស៊ី​បាន​និយាយ​ពី​ការ​ពង្រឹង​កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ​តំបន់ ហើយ​ស្ថាបត្យកម្ម​ផ្នែក​សន្តិសុខ នយោបាយ និង​សេដ្ឋកិច្ច​របស់​អាស៊ី​កំពុង​តែ​មាន​ការ​វិវត្ត​។ ស្ថាប័ន​តំបន់​បាន​ដើរ​តួនាទី​សំខាន់​មួយ ក្នុង​ការ​វិវត្ត​របស់​អាស៊ី​។ ការ​ប្រមើល៍​មើល​ទៅ​មុខ​បង្ហាញ​អោយ​យើង​ឃើញ​ថា គេ​អាច​ធ្វើ​បាន​ប្រសើរ​ជាង​នេះ ហើយ​បើ​តាម​ការ​គិត​របស់​ខ្ញុំ​គឺ​ថា គេ​ពិត​ជា​អាច​ធ្វើ​បាន​ប្រសើរ​ជាង​នេះ​។ នេះ​គឺជា​សារ​រួម​មួយ ដែល​ខ្ញុំ​បាន​ស្តាប់​លឺ​ក្នុង​កិច្ច​សន្ទនា​ជា​ច្រើន​របស់​ខ្ញុំ​ជាមួយ​មេ​ដឹកនាំ និង​ពលរដ្ឋ​អាស៊ី ក្នុង​រយៈពេល​មួយ​ឆ្នាំ​កន្លង​ទៅ​នេះ​។ ពេល​នេះ មាន​លទ្ធភាព​កាន់តែ​ច្រើន​សំរាប់​ការ​ធ្វើ​សហប្រតិបត្តិការ​កាន់តែ​ច្រើន​ក្នុង​តំបន់ ហើយ​វា​ក៏​មាន​ភាព​ចាំបាច់​កាន់តែ​ច្រើន​ផង​ដែរ ក្នុង​ការ​ធ្វើ​ដូច្នេះ​។

         ពេល​នេះ ក៏​ដូចជា​ស្ថាបត្យកម្ម​និមួយ​ៗ​នៃ​អាគារ​នេះ​និង​នៅ​កន្លែង​ដទៃ​ទៀត​ដែរ ស្ថាបត្យកម្ម​រវាង​ប្រទេស​ទាំងឡាយ​ទាមទារ​អោយ​មាន​គ្រឹះ​រឹងមាំ​។ ថ្ងៃ​នេះ ខ្ញុំ​សូម​គូស​បញ្ជាក់​ពី​គោលការណ៍​ដែល​កំណត់   អត្ថន័យ​នៃ​ការ​ដឹកនាំ និង​ការ​ចូលរួម​របស់​សហរដ្ឋ​អាមេរិក ក្នុង​តំបន់ និង​យុទ្ធសាស្រ្ត​របស់​យើង​ចំពោះ​បញ្ហា​សហប្រតិបត្តិការ​ពហុភាគី​។ ក្នុង​ការ​តាក់តែង​យុទ្ធសាស្រ្ត​នេះ យើង​បាន​ធ្វើ​ការ​ពិគ្រោះ​យោបល់​យ៉ាង​ច្រើន​ជាមួយ​ដៃគូ​របស់​យើង​ក្នុង​តំបន់​អាស៊ី ប៉ាស៊ីហ្វិក ហើយ​ខ្ញុំ​រំពឹង​រង់ចាំ​បន្ត​ការ​ពិភាក្សា​ទាំង​នេះ ក្នុង​ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​របស់​ខ្ញុំ​នា​ពេល​ខាង​មុខ​នេះ និង​ក្នុង​ពេល​ប៉ុន្មាន​ខែ​ទៅ​មុខ​ទៀត​។

         ទី ១ ទំនាក់ទំនង​នៃ​សម្ព័ន្ធភាព​របស់​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​គឺជា​គ្រឹះ​នៃ​ការ​ចូលរួម​របស់​យើង នៅ​ក្នុង​តំបន់​។ សម្ព័ន្ធភាព​របស់​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ជាមួយ​ប្រទេស​ជប៉ុន កូរេ​ខាង​ត្បូង អូស្រ្តាលី ថៃ និង​ហ្វីលីពីន​ស្ថិត​ក្នុង​ចំណោម​ភាព​ជា​ដៃគូ​ទ្វេ​ភាគី​ដែល​មាន​ជោគជ័យ​បំផុត ក្នុង​ប្រវត្តិសាស្រ្ត​សម័យ​ទំនើប​។ សន្តិសុខ និង​ស្ថេរភាព​ដែល​កើត​មាន​ឡើង​តាមរយៈ​ទំនាក់ទំនង​នេះ មាន​សារៈសំខាន់​ណាស់​សំរាប់​ជោគជ័យ និង​ការ​អភិវឌ្ឍន៍​របស់​តំបន់​។ គុណតំលៃ​និង​ផល​ប្រយោជន៍​ជា​យុទ្ធសាស្រ្ត​រួម​របស់​យើង​ធ្វើ​អោយ​មនុស្ស​ច្រើន​ជំនាន់​អាច​ចំរើន​ឡើង និង​សំបូរ​សប្បាយ ក្នុង​តំបន់​មួយ​ដែល​មាន​សន្តិភាព​ជា​ទូទៅ ហើយ​វា​នៅ​តែ​ជា​គន្លឹះ​សំរាប់​រក្សា​អោយ​មាន​សន្តិសុខ និង​ស្ថេរភាព​ជា​បន្ត​។ ការ​ប្តេជ្ញា​របស់​យើង​ចំពោះ​ទំនាក់ទំនង​ទ្វេ​ភាគី​ស្រប​តាម​ស្ថាប័ន​ពហុភាគី​នៅ​អាស៊ី ហើយ​វា​នឹង​លើក​កំពស់​ស្ថាប័ន​ទាំង​នេះ​ផង​ដែរ​។

         ក្រៅ​ពី​សម្ព័ន្ធភាព​ដោយ​មាន​ចុះ​សន្ធិសញ្ញា​ជាមួយ​គ្នា​របស់​យើង យើង​ប្តេជ្ញា​ពង្រឹង​ទំនាក់ទំនង​ជាមួយ​នឹង​អ្នក​ដើរ​តួនាទី​សំខាន់​ៗ​ដទៃ​ទៀត​។ យើង​ចង់​ធ្វើ​ការ​ពិភាក្សា​ជា​យុទ្ធសាស្រ្ត​ជាមួយ​ប្រទេស​ឥណ្ឌា ការ​ពិភាក្សា​ស្តីពី​សេដ្ឋកិច្ច និង​យុទ្ធសាស្រ្ត​ជាមួយ​ប្រទេស​ចិន  និង​ភាព​ជា​ដៃគូ​ពេញលេញ​ជាមួយ​ប្រទេស​ឥណ្តូនេស៊ី​។ យើង​កំពុង​តែ​ខិតខំ​ពង្រឹង​ភាព​ជា​ដៃគូ​របស់​យើង​ជាមួយ​ដៃគូ​ថ្មី​ៗ ដូចជា​ប្រទេស​វៀតណាម និង​ដៃគូ​យូរ​អង្វែង​របស់​យើង ដូច​ប្រទេស​សឹង្ហបូរី​ជាដើម​។ កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ​ពហុភាគី​រឹងមាំ​គួរតែ​ត្រូវ​គោរព និង​ឈរ​លើ​មូលដ្ឋាន​នៃ​ភាព​ជា​ដៃគូ​ទ្វេ​ភាគី ដែល​មាន​កន្លង​មក​របស់​យើង​។

         ទី ២ កិច្ច​ខិតខំ​ប្រឹងប្រែង​និង​ស្ថាប័ន​ក្នុង​តំបន់ គួរ​សំដៅ​លើ​ការ​លើក​កំពស់​គោលបំណង​រួម និង​ភាព​ច្បាស់លាស់​របស់​យើង​។ ការងារ​ទាំង​នេះ​មាន​ដូចជា​ការ​លើក​កំពស់​សន្តិសុខ​និង​ស្ថេរភាព ការ​ពង្រីក​ឱកាស និង​កំណើន​សេដ្ឋកិច្ច ការ​ជំរុញ​លទ្ធិ​ប្រជាធិបតេយ្យ និង​ការ​គោរព​សិទ្ធិ​មនុស្ស​ជាដើម​។

         ដើម្បី​ជំរុញ​សន្តិសុខ​តំបន់ យើង​ត្រូវ​ដោះស្រាយ​បញ្ហា​រីក​សាយ​អាវុធ​នុយក្លេអ៊ែរ ជំលោះ​ទឹកដី និង ការ​ប្រកួត​ប្រជែង​ផ្នែក​យោធា​។ ទាំងអស់​នេះ​គឺជា​ការ​គំរាម​កំហែង​ជា​ប្រចាំ ក្នុង​សតវត្ស​ទី​២១ នេះ ។

         ដើម្បី​ធ្វើ​អោយ​ប្រសើរ​ឡើង​នូវ​ឱកាស​សេដ្ឋកិច្ច យើង​ត្រូវ​ផ្តោត​លើ​ការ​បន្ថយ​របាំង​ពាណិជ្ជកម្ម និង​វិនិយោគ បង្កើន​តំលាភាព​ទីផ្សា  ហើយ​ជំរុញ​អោយ​មាន​បែបផែន​នៃ​កំណើន​សេដ្ឋកិច្ច​ដែល​មាន​និរន្តភាព មិន​មាន​ការ​រើសអើង និង​មាន​តល្យភាព​ល្អ​។ អង្គការ​ក្នុង​តំបន់ ដូចជា APEC ជាដើម បាន​បង្ហាញ​ពី​ដំណើរការ​រីក​ចំរើន​យ៉ាង​ច្រើន​ក្នុង​វិស័យ​ទាំង​នេះ​។ ក្រៅ​ពី​នេះ​ទៀត សហរដ្ឋ​អាមេរិក​កំពុង​ធ្វើ​ការ​ចចារ​ស្តីពី​ភាព​ជា​ដៃគូ​ពាណិជ្ជកម្ម​ក្នុង​តំបន់​ប៉ាស៊ីហ្វិក​ទាំងមូល ដោយ​យក​វា​ធ្វើជា​យន្តការ​សំរាប់​លើក​កំពស់​ការ​ទាក់ទង​ក្នុង ចំណោម​ប្រទេស​មាន​សេដ្ឋកិច្ច​ធំ​ៗ​ជា​ច្រើន​នៅ​តំបន់​អាស៊ី ប៉ាស៊ីហ្វិក​។

         ដើម្បី​បង្កើន​ជោគជ័យ​ថែម​ទៀត​ផ្នែក​នយោបាយ យើង​ត្រូវ​គាំទ្រ​ការ​ខិតខំ​ក្នុង​ការ​ការពារ​សិទ្ធិ​មនុស្ស និង​ជំរុញ​អោយ​មាន​សង្គម​បើក​ចំហ​។ យើង​សូម​ស្វាគមន៍​ការ​សំរេច​ចិត្ត​របស់​សមាគម​អាស៊ាន ក្នុង​ការ​បង្កើត​គណកម្មាការ​អន្តររដ្ឋាភិបាល​ថ្មី​មួយ​ស្តីពី​សិទ្ធិ​មនុស្ស នៅ​ពេល​ធម្មនុញ្ញ​ថ្មី​របស់​សមាគម​នេះ​ចូល​ជា​ធរមាន នៅ​ខែ​ធ្នូ ឆ្នាំ ២០០៨​។ ទៅ​អនាគត យើង​សង្ឃឹម​ថា គណកម្មាការ​នេះ និង​គំនិត​ផ្តួចេផ្តើម​ដទៃ​ទៀត​ក្នុង​តំបន់​នឹង​លើក​កំពស់​ការ​គោរព​ចំពោះ​សេរីភាព និង​សេចក្តី​ថ្លៃថ្នូរ​ជា​មូលដ្ឋាន របស់​មនុស្ស នៅ​ទូទាំង​តំបន់​។

         ទី ៣ ស្ថាប័ន​របស់​យើង​ត្រូវតែ​មាន​ប្រសិទ្ធិភាព ហើយ​ត្រូវតែ​ផ្តោត​លើ​ការ​ចេញ​ជា​លទ្ធផល​។ នេះ​គឺជា​អាទិភាព​សំរាប់​លោក​ប្រធានាធិបតី​អូបាម៉ា និង​រូប​ខ្ញុំ តាំង​ពី​ថ្ងៃ​ដំបូង​មក​ម្លេះ ពីព្រោះ​យើង​ជឿ​ថា ការ​ចំរើន​ឡើង​នៃ​តំបន់​អាស៊ី ក្នុង​ពេល​ជាង ២ ទសវត្ស​កន្លង​ទៅ​នេះ បាន​ផ្តល់​អោយ​តំបន់​នេះ​នូវ​ឱកាស​ទទួល​បាន​នូវ​ដំណើរ​ជឿនលឿន​ទៅ​មុខ ដែល​មិន​ដែល​មាន​ពី​មុន​មក​។

         ការ​បង្កើត​និង​ការ​ដំណើរការ​ទៅ​នៃ​ក្រុម​នានា​ក្នុង​តំបន់​គួរ​ផ្តើម​ចេញ​ពី​ការ​ពិចារណា​ជាក់ស្តែង និង ច្បាស់លាស់។ ការ​មាន​អង្គការ​ដែល​ធ្វើ​ការ​ចេញ​ជា​លទ្ធផល មាន​សារៈសំខាន់​ជាង​ការ​បង្កើត​អង្គការ​ថ្មី​ៗ បន្ថែម​ទៀត​។

         ការ​ពិភាក្សា​មាន​សារៈសំខាន់​ចាំបាច់​ក្នុង​គ្រប់​ស្ថាប័ន​ពហុភាគី​ទាំងអស់​។ តែ ដោយ​ប្រទេស​នានា​នៅ​អាស៊ី​កាន់តែ​ដើរ​តួ​ច្រើន​ឡើង​ក្នុង​តំបន់ និង​ក្នុង​សាកលលោក យើង​ត្រូវ​ផ្តោត​ការ​យក​ចិត្ត​ទុក​ដាក់​អោយ​បាន​ច្រើន​លើស​កម្មភាព​។ ក្រុម​នានា​វាយតំលៃ​ជោគជ័យ​របស់​គេ អោយ​បាន​ទៀងទាត់ និង​ដោយ​ស្មោះត្រង់ ហើយ​សង្កត់​ធ្ងន់​ថា អ្នក​ចូលរួម​ទាំងអស់​ត្រូវ​មាន​ការ​ទទួល​ខុស​ត្រូវ​ក្នុង​ការ​ដើរ​តួនាទី​វិជ្ជមាន​មួយ​។

         ឧទាហរណ៍ បន្ទាប់​ពី​មាន​គ្រោះ​ស៊ូណាមី កាលពី​ឆ្នាំ ២០០៤ ដែល​បាន​បង្ករ​មហន្តរាយ​យ៉ាង​ច្រើន នៅ​អាស៊ី​ខាង​ត្បូង និង​អាស៊ី​អាគ្នេយ៍ ពិភពលោក​បាន​មើល​ឃើញ​ច្បាស់​ថា តើ​សកម្មភាព​រួម​គ្នា​មាន​ភាព​ជាក់ស្តែង​យ៉ាង​ណា ហើយ​ថា ការ​ផ្តោត​ការ​យក​ចិត្ត​ទុក​ដាក់​បាន​ជាប់លាប់​លើ​លទ្ធផល​អាច​ផ្តល់​ក្តី​សង្ឃឹម នៅ​ចំពោះ​មុខ​នៃ​សោកនាដកម្ម​។ ក្រៅ​ពី​ការ​ផ្តល់​ជំនួយ​បន្ទាន់​ដល់​តំបន់​រងគ្រោះដោយ​រលក​ស៊ូណាមី ការ​ឆ្លើយ​តប​ចំពោះ​គ្រោះ​មហន្តរាយ​នេះ​គឺជា​កំលាំង​ជំរុញ​អោយ​មាន​ការ​សហប្រតិបត្តិការ នៅ​ក្នុង​តំបន់​ទាំងមូល​។ វា​បាន​ជួយ​បង្កើត​អោយ​មាន​ទំនាក់ទំនង​ស្ថិតស្ថេរ​ផ្នែក​នយោបាយ យោធា​និង​ស៊ីវិល ដែល​បាន​លើក​កំពស់​សមត្ថភាព​របស់​យើង ក្នុង​ការ​ឆើ្លយ​តប​រួម​គ្នា​ទៅ​នឹង​គ្រោះ​មហន្តរាយ​ធម្មជាតិ​។ យើង​គួរ​រៀនសូត្រ​ពី ឧទាហរណ៍​នេះ ហើយ​ធ្វើ​សកម្មភាព​អោយ​បាន​រហ័ស​និង​មាន​ប្រសិទ្ធិភាព​ដូច​នេះ ក្នុង​ការ​ជំនះ​លើ​បញ្ហា ប្រឈម​នានា ដូចជា​ការ​ប្រែប្រួល​អាកាសធាតុ​និង​សន្តិសុខ​ស្បៀង​។ ខ្ញុំ​មាន​មោទនភាព​ដោយ​ឃើញ​ថា សហរដ្ឋ​អាមេរិក បាន​នឹង​បន្ត​ដឹកនាំ​នៅ​ក្នុង​រឿង​ទាំង​នេះ​។ ក្នុង​ឆ្នាំ​កន្លង​ទៅ​នេះ យើង​បាន​ដើរ​តួនាទី​សំខាន់​ក្នុង ការ​ឆ្លើយ​តប​ទាំង​ផ្នែក​យោធា​និង​ស៊ីវិល ដោយ​បាន​នាំ​ជំនួយ​សង្រ្គោះ​បន្ទាន់​ដល់​តំបន់​ដែល​រងគ្រោះ​ដោយ​ខ្យល់​ព្យុះ ដូចជា​នៅ​ប្រទេស​ហ្វីលីពីន និង​តំបន់​ផ្សេង​ៗ​ដទៃ​ទៀត​។

         ដើម្បី​ធ្វើអោយ​មាន​លទ្ធផល​ជាប់លាប់ ស្ថាប័ន​នានា​ត្រូវការ​អភិបាលកិច្ច​ដែល​មាន​ប្រសិទ្ធិភាព​ល្អ​។ នេះ​មិន​មែន​មាន​ន័យ​ថា គ្រប់​អង្គការ​ទាំងអស់​ប្រើ​យន្តការ​តែ​មួយ​ដូច​គ្នា ដើម្បី​ធ្វើ​ការ​សំរេច​ចិត្ត​នោះ​ទេ​។ តែ​វា​មាន​ន័យ​ថា គេ​ត្រូវ​ធ្វើ​តាម​ដំណើរការ​សំរេច​ចិត្ត​ដែល​មាន​ប្រសិទ្ធិភាព​ល្អ ហើយ​បែងចែក​អោយ​ដាច់​ពី​គ្នា​រវាង​តួនាទី និង​ការ​ទទួល​ខុស​ត្រូវ តាម​ភាព​សមស្រប​។ ទន្ទឹម​នឹង​នោះ ការ​កសាង​ស្ថាប័ន​ពហុភាគី​ច្បាស់លាស់​ទាមទារ​អោយ​យើង​ចែក​រំលែក​បន្ទុក ក្នុង​ការ​ដំណើរការ​ស្ថាប័ន​នោះ​។ ប្រព័ន្ធ​ដែល​ផ្តល់​រង្វាន់​ដល់​អ្នក​ដែល​មិន​បាន​ធ្វើ​និង​មិន​បាន​ជួយ​រួម​ចំណែក​អ្វី​ច្រើន នឹង​ទទួល​ការ​បរាជ័យ​។

         ដូច្នេះ ស្តីពី​បញ្ហា​សន្តិសុខ យើង​ចង់​ពង្រឹង​វេទិការ​តំបន់​អាស៊ាន​។ សហរដ្ឋ​អាមេរិក​នឹង​បន្ត​ចូលរួម​ក្នុង​វេទិកា​នេះ ហើយ​យើង​សង្ឃឹម​ថា នឹង​បង្កើន​ថែម​ទៀត​លើ​ជោគជ័យ​ខ្លះ​ៗ​ដែល​សំរេច​បាន​ក្នុង​ពេល​ថ្មី​ៗ​នេះ ដូចជា​ការ​បើក​សម្ពោធ​លំហាត់​សមយុទ្ធ​ស្តីពី​ការ​ផ្តល់​ជំនួយ​សង្រ្គោះ​បន្ទាន់ ទាំង​ផ្នែក​យោធា​និង​ស៊ីវិល កាលពី​ខែ​ឧសភា​កន្លង​ទៅ​នេះ​។ វេទិកា​តំបន់​នៃ​សមាគម​អាស៊ាន​គួរ​អនុវត្ត​ចក្ខុវិស័យ ដែល​ត្រូវ​បាន​ដាក់​ចេញ​ក្នុង​ការ​ប្រជុំ​របស់​យើង​នៅ​ប្រទេស​ថៃ កាលពី​ខែ​កក្កដា​កន្លង​ទៅ ដែល​កំណត់​អោយ​វេទិកា​នេះ​ទទួល​យក​ការ​ទទួល​ខុស ត្រូវ​ធំ​ជាង​មុន​ក្នុង​ប្រតិបត្តិការ​មនុស្សធម៌ និង​សង្រ្គោះ​បន្ទាន់​។ សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ត្រៀម​ជានិច្ច​ក្នុង​ការ​ជួយ​សំរួល​ក្នុង​រឿង​នេះ​។ គេ​គួរ​បង្កើន​ការ​ទទួល​ស្គាល់​របស់​វេទិកា​នេះ ដូច​ដែល​ត្រូវ​បាន​បង្ហាញ​មក​ថា បញ្ហា​នៅ​ប្រទេស​ភូមា និង​បញ្ហា​សិទ្ធិ​មនុស្ស​ដទៃ​ទៀត ក្នុង​តំបន់​មាន​ផលវិបាក​យ៉ាង​ច្រើន​លើ​សន្តិសុខ និង​សន្តិភាព​ក្នុង​តំបន់​។ ហេតុផល​មួយ​ដែល​ខ្ញុំ​បាន​បង្កើត​អោយ​មាន​តំណែង​ឯកអគ្គរដ្ឋទូត​ប្រចាំ​នៅ​សមាគម​អាស៊ាន នៅ​ទីក្រុង​ហ្សាកាតា គឺ​ដើម្បី​ពង្រឹង​ដំណើរការ​នេះ​ដែល​ត្រូវ​អោយ​មាន​ជា​រហូត​។

         ទី​៤ យើង​ត្រូវ​ស្វះស្វែង​ថែ​រក្សា​និង​លើក​កំពស់​នូវ​ភាព​ទន់ភ្លន់ ដើម្បី​ទទួល​បាន​នូវ​លទ្ធផល ដែល​យើង​ស្វែងរក​។ នៅ​ពេល​ដែល​វា​មាន​ន័យ​គ្រប់គ្រាន់ យើង​នឹង​ចូលរួម​នៅ​ក្នុង​ការ​រៀបចំ​មិន​ផ្លូវការ ដើម្បី​ដោះស្រាយ នូវ​ការ​ប្រឈម​ជា​ពិសេស​ណា​មួយ ហើយ​យើង​នឹង​គាំទ្រ​នូវ​ស្ថាប័ន​អនុតំបន់​នានា ដែល​លើក​កំពស់​នូវ​ផលប្រយោជន៍​រួម សំរាប់​ក្រុម​ប្រទេស​ជិត​ខាង​។

         ឧទាហរណ៍​មួយ​ទៀត​គឺ​ការ​ចរចា ៦​ភាគី ដែល​បង្ហាញ​ពី​សក្តានុពល​នៃ​ការ​រៀបចំ​ក្រៅ​ផ្លូវការ ដើម្បី​លើក​កំពស់​ដល់​ប្រយោជន៍​រួម​។           ប្រទេស​មាន​តួនាទី​សំខាន់​ៗ​ក្នុង​តំបន់​បាន​រួម​គ្នា​ដើម្បី​អោយ​ប្រទេស​កូរេ​ខាង​ជើង​បោះបង់​ចោល​កម្មវិធី​អាវុធ​នុយក្លេអ៊ែរ ដែល​អាច​អោយ​គេ​ធ្វើការ​ត្រួត​ពិនិត្យ​ផ្ទៀងផ្ទាត់​បាន​។ យើង​ដឹង​ថា ការ​ចំរើន​ទៅ​មុខ​និង​ការ​មិន​ត្រឡប់​ថយ​ក្រោយ​ក្នុង​រឿង​នេះ នឹង​ពង្រឹង​សន្តិសុខ​នៅ​ទូទាំង​បណ្តា​ប្រទេស ក្នុង​តំបន់​អាស៊ី​ប៉ាស៊ីហ្វិក ហើយ​យើង​កំពុងតែ​ធ្វើការ​ជាមួយ​ដៃគូ ៦ភាគី​របស់​យើង ដើម្បី​បន្ត​ឡើង​វិញ​នូវ​ការ​ចរចា ៦​ភាគី ក្នុង​ពេល​អនាគត​ដ៏​ខ្លី​ខាង​មុខ​នេះ​។

          យើង​មាន​ទំនាក់ទំនង​កាន់តែ​ច្រើន​ជាមួយ​ប្រទេស​ក្នុង​អនុ​តំបន់​ទន្លេ​មេគង្គ​។ យើង​មាន​កិច្ច​ពិភាក្សា​ជា​យុទ្ធសាស្រ្ត​ត្រី​ភាគី​ជាមួយ​ប្រទេស​ជប៉ុន និង​អូស្រ្តាលី និង​ជាមួយ​ជប៉ុន​និង​កូរេ​។ យើង​មាន​ការ​ព្រមព្រៀង​ក្រៅ​ផ្លូវការ ដែល​កំណត់​ការ​សហប្រតិបតិ្តការ​នៅ​ច្រក​សមុទ្រ​ម៉ាឡាកា​។ ទាំង​នេះ​គឺជា​ឧទាហរណ៍​មួយ​ៗ​នៃ​ការ​ដែល​ពហុភាគីនិយម​បែប​នេះ​អាច​ផ្តល់​លទ្ធផល​ដ៏​មាន​ប្រសិទ្ធិភាព​។ ខ្ញុំ​នឹង​ធ្វើ​ដំណើរ​ទៅ​ប្រទេស​អូស្រ្តាលី ដែល​នៅ​ទី​នោះ ខ្ញុំ​និង​លោក​រដ្ឋមន្រ្តី​ការពារ​ប្រទេស​អាមេរិក Gates នឹង​ជួប​ប្រជុំ ២ ទល់ ២ ជាមួយ​សមភាគី របស់​យើង​។ ដូច្នេះ យើង​ចង់​បាន​ឱកាស​បន្ថែម​ទៀត​សំរាប់​ការ​ចូលរួម​របៀប​នេះ ដូចជា​ក្នុង​កិច្ច​ពិភាក្សា​ត្រី ភាគី​ជាមួយ​ប្រទេស​ជប៉ុន​និង​ចិន ហើយ​និង​ជាមួយ​ប្រទេស​ជប៉ុន​និង​ឥណ្ឌា​។

          ទាក់ទង​នឹង​ស្ថាប័ន​ក្នុង​អនុតំបន់ យើង​ពិត​ជា​ជឿ​ថា សមាគម​អាស៊ាន​មាន​រឿង​ជោគជ័យ​សំខាន់​មួយ ដោយ​បាន​ធ្វើ​ការ​សំរេច​ចិត្ត​យ៉ាង​ក្លាហាន ក្នុង​ការ​ធ្វើ​សមាហរណកម្ម​ផ្នែក​សន្តិសុខ នយោបាយ វប្បធម៌ សង្គម និង​សេដ្ឋកិច្ច​ទាំង​មូល​។ យើង​ជឿ​ថា សមាគម​អាស៊ាន​ដែល​ខ្លាំង និង​មាន​ការ​ធ្វើ​សមាហរណកម្ម​នឹង​បំរើ​ផលប្រយោជន៍​រួម​ក្នុង​តំបន់ ដោយ​ធានា​អោយ​មាន​ស្ថេរភាព និង​វិបុលភាព​។ ដូច្នេះ យើង​នឹង​បន្ត​ជួយ​ដល់​សមាគម​អាស៊ាន​ថែម​ទៀត ហើយ​បន្ត​ផ្តោត​ការ​យក​ចិត្ត​ទុក​ដាក់​លើ​សកម្មភាព​កសាង​សមត្ថភាព នៅ​ក្រោម​កិច្ច​ព្រមព្រៀង​ក្របខ័ណ្ឌ​វិនិយោគ និង​ពាណិជ្ជកម្ម​អាមេរិក​-​អាស៊ាន​ដែល​ផ្តោត​សំខាន់​លើ​សេដ្ឋកិច្ច និង​ភាព​ជា​ដៃគូ​កំរិត​ខ្ពស់​រវាង​អាមេរិក​-​អាស៊ាន​។ លោក​ប្រធានាធិបតី​អូបាម៉ា កន្លង​មក​បាន​ជួប​ប្រជុំ​ជា​លើក​ដំបូង​ប្រកប​ដោយ​ផ្លែ​ផ្កា​ជាមួយ​មេ​ដឹកនាំ​នៃ​ប្រទេស​អាស៊ាន​ទាំង ១០ នៅ​ប្រទេស​សឹង្ហបូរី​។

          ខ្ញុំ​ដឹង​ថា អ្នក​ខ្លះ​ប្រហែល​ជា​ព្រិល​ភ្នែក នៅ​ពេល​គេ​បាន​ស្តាប់​លឺ​នូវ​ពាក្យ​កាត់​ទាំងអស់​នេះ តែ​យើង​ត្រូវ​ដឹង​ថា អង្គការ​ក្នុង​តំបន់​ទាំង​នេះ​មាន​សារៈសំខាន់​ណាស់​ដល់​សមាជិក​ក្នុង​អង្គការ​ទាំង​នេះ ហើយ​ការ​ដែល សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ខកខាន​មិន​បាន​ចូលរួម នឹង​បង្ហាញ​ពី​ការ​ខ្វះ​ការ​គោរព​និង​ឆន្ទៈ​ក្នុង​ការ​ចូលរួម​។ ដូច្នេះ​ហើយ​បាន​ជា​នៅ​ពេល​ខ្ញុំ​ឡើង​កាន់​តំណែង​ជា​រដ្ឋមន្រ្តី​ក្រសួង​ការបរទេស​អាមេរិក ខ្ញុំ​បាន​បញ្ជាក់​ច្បាស់​ថា សហរដ្ឋ​អាមេរិក​នឹង​មាន​វត្តមាន​។ ខ្ញុំ​មិន​ដឹង​ច្បាស់​ថា តើ​ពាក់​កណ្តាល​នៃ​ជីវិត​គឺ​ការ​មាន​វត្តមាន​ទេ តែ​ខ្ញុំ​គិត​ថា ពាក់​កណ្តាល​នៃ​ផ្លូវការ​ទូត​គឺ​ការ​មាន​វត្តមាន​។

          ក្នុង​ពេល​ដែល​យើង​ឃើញ​មាន​អង្គការ​ថ្មី​ៗ ដូចជា​វេទិកា​តំបន់​របស់​អាស៊ាន អាស៊ាន​បូក ៣ និង​អង្គការ​សហប្រតិបត្តិការ Shanghai (Shanghai Cooperation Organization) យើង​សង្ឃឹម​ថា យើង​នឹង​អាច​ចូលរួម​បាន​យ៉ាង​សកម្ម ក្នុង​អង្គការ​ទាំង​នេះ​ភាគ​ច្រើន​។

          ទី ៥ យើង​ត្រូវ​សំរេច​ចិត្ត ដូច​ប្រទេស​ក្នុង​តំបន់​អាស៊ី​ប៉ាស៊ីហ្វិក ដែល​ជា​ស្ថាប័ន​តំបន់​មាន​អត្ថន័យ​ច្បាស់លាស់​។ ដូច្នេះ ទោះបីជា​យើង​គោរព ហើយ​ធ្វើការ​ជាមួយ​បណ្តា​អង្គការ ដែល​ប្រទេស​ទាំង​នោះ​បាន​បង្កើត​ក្តី ដែល​មាន​ខ្លះ​ទើប​តែ​ត្រូវ​បាន​បង្កើត​ក្នុង​រយៈពេល​ប៉ុន្មាន​ឆ្នាំ​ថ្មី​ៗ​នេះ​ក្តី វា​មាន​សារសំខាន់​ដែល​យើង​ត្រូវ​កំណត់​ថា តើ​អង្គការ​មួយ​ណា​ដែល​ការពារ​និង​ជំរុញ​បាន​ល្អ​ជាង​គេ​ដល់​អនាគត​រួម​គ្នា​របស់​យើង​។

          អ្វី​ៗ​តែងតែ​មាន​ទីតាំង​និង​បំណង​របស់​វា តែ​អ្វី​ដែល​ត្រូវ​យល់​អោយ​ច្បាស់​នោះ គឺ​ការ​ចូលរួម​នៃ​អ្នក ពាក់ព័ន្ធ​សំខាន់​ៗ​ទាំងអស់ ហើយ​មាន​ភាព​រឹងមាំ​យូរ​មក​ហើយ ដូចជា​អង្គការ APEC ឬ​អង្គការ ដែល​ទើប​តែ ត្រូវ​បាន​បង្កើត​ឡើង​ថ្មី​ៗ ដូចជា​កិច្ច​ប្រជុំ​កំពូល​នៅ​តំបន់​អាស៊ី​ខាង​កើត ឬ​អង្គការ​ដែល​មាន​ភាព​រឹងមាំ​យូរ​មក​ហើយ​ផង និង​ថ្មី​ផង​។ នេះ​ជា​សំណួរ​មាន​សារៈសំខាន់​បំផុត ដែល​យើង​ត្រូវតែ​ឆ្លើយ​រួម​គ្នា តាមរយៈ​ការ​ពិគ្រោះ​យោបល់ និង​ការ​សំរបសំរួល​គ្នា​។

          ក្នុង​អំឡុង​ពេល​ទស្សនកិច្ច​របស់​លោក​ទៅកាន់​ទីក្រុង​តូក្យូ​កាលពី​ឆ្នាំ​ទៅ​លោក​ប្រធានាធិបតី​អូបាម៉ា​បាន​បង្ហាញ​បំណង​របស់​សហរដ្ឋ​អាមេរិក ក្នុង​ការ​ចូលរួម​ពេញលេញ​ជាមួយ​នឹង​អង្គការ​ថ្មី​ៗ​ទាំង​នេះ​។ ជា​ផ្នែក​មួយ​នៃ​យុទ្ធសាស្រ្ត​នេះ យើង​ស្នើ​អោយ​មាន​ការ​ចាប់ផ្តើម​ពិគ្រោះ​យោបល់​គ្នា​ជាមួយ​ដៃគូ​និង​មិត្តភក្តិ​នៅ​អាស៊ី ស្តីពី​ថា តើ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​អាច​ដើរ​តួនាទី​យ៉ាង​ដូចម្តេច​ក្នុង​កិច្ច​ប្រជុំ​កំពូល​នៅ​អាស៊ី​ខាង​កើត ថា​តើ​កិច្ច​ប្រជុំ​កំពូល​នៅ​អាស៊ី​ខាង​កើត​មាន​លក្ខណៈ​ស្រប​គ្នា​យ៉ាង​ដូចម្តេច​ខ្លះ​ទៅ​នឹង​ទិដ្ឋភាព​រួម​ផ្នែក​ស្ថាប័ន និង​ថា​តើ​កិច្ច​ប្រជុំ​ធំ​ៗ​ក្នុង​តំបន់​អាច​កំណត់​តាម​ពេល​វេលា​យ៉ាង​ដូចម្តេច ដើម្បី​អោយ​ត្រូវ​តាម​ពេល​ល្អ​សំរាប់​ភាគី​ទាំងអស់​។

          គេ​នៅ​ត្រូវការ​ជា​បន្ត​នូវ​ស្ថាប័ន​ដែល​មាន​បំណង​ទ្រទ្រង់​សមាហរណកម្ម​សេដ្ឋកិច្ច​អោយ​បាន​ជាប់លាប់​ក្នុង​តំបន់ ដោយ​ឈរ​លើ​មូលដ្ឋាន​នៃ​គោលបំណង និង​គោលការណ៍​រួម​។ ខ្ញុំ​គិត​ថា APEC គឺជា​អង្គការ​ដែល​យើង​និង​ដៃគូ​របស់​យើង​ត្រូវតែ​ចូលរួម ដោយ​ធ្វើ​យ៉ាង​ណា​អោយ​អង្គការ​នេះ​ដើរ​ឆ្ពោះ​ទៅ​រក​ការ​បំពេញ​នូវ​ទទួល​ខុស​ត្រូវ​របស់​ខ្លួន​។

          ការ​ចូលរួម និង​ការ​ដឹកនាំ​របស់​សហរដ្ឋ​អាមេរិក ក្នុង​ស្ថាប័ន​នៅ​តំបន់​អាស៊ី ប៉ាស៊ីហ្វិក រាប់​ពី​ការ​គាំទ្រ​និង​ការ​រួម​ចំណែក​របស់​យើង​ចំពោះ​អង្គការ APEC ដល់​ការ​ឆ្លើយតប​របស់​យើង​ចំពោះ​គ្រោះ​មហន្តរាយ​រលក​យក្ស​ស៊ូណាមី នៅ​មហាសមុទ្រ​ឥណ្ឌា អាច​ផ្តល់​ប្រយោជន៍​ដល់​គ្រប់​ភាគី​ទាំងអស់​។ យើង​អាច​ផ្តល់​ធនធាន​និង​ការ​សំរបសំរួល​កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ ក្នុង​លក្ខណៈ​ដែល​អ្នក​ដទៃ​ទៀត​ក្នុង​តំបន់​មិន​អាច​ធ្វើ​បាន​ដូច ឬ ក្នុង​ករណី​មួយ​ចំនួន​មិន​ត្រូវ​បាន​ទុក​ចិត្ត​អោយ​ធ្វើ​។ យ៉ាង​ណា​ក្តី គ្មាន​ប្រទេស​ណា​មួយ រាប់​ទាំង​ប្រទេស​របស់ យើង​ផង គួរ​ចង់​ក្តោបក្តាប់​លើ​ស្ថាប័ន​ទាំង​នេះ​ទេ​។ តែ​ការ​ចូលរួម​យ៉ាង​សកម្ម​របស់​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​មាន​សារៈសំខាន់​ចាំបាច់​ក្នុង​ការ​ធានា​នូវ​ជោគជ័យ​សំរាប់​ស្ថាប័ន​ទាំង​នេះ​។

          ក្នុង​ពេល​ដែល​យើង​ពិនិត្យ​មើល​ម្តង​ទៀត​លើ​រចនាសម្ព័ន្ធ​នៃ​កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ​របស់​យើង យើង​គួរ​ចងចាំ​ថា អំណាច​មិន​មែន​ប្រមូល​ផ្តុំ​តែ​លើ​រដ្ឋាភិបាល​នោះ​ទេ​។ យើង​គួរ​បង្កើត​និង​ពង្រឹង​អង្គការ​នានា ដែល​ប្រើប្រាស់​តួនាទី​វិជ្ជមាន​នៃ​ក្រុម​មិន​មែន​ជា​ស្ថាប័ន​របស់​រដ្ឋ ដូចជា​ចលនា​សង្គម​ស៊ីវិល អង្គការ​មិន​មែន​រដ្ឋាភិបាល​ដែល​ធ្វើ​ការងារ​អភិវឌ្ឍន៍ និង​ក្រុមហ៊ុន​ដែល​ដើរ​តួនាទី​សំខាន់​និង​តួនាទី​ស្ថាបនា ក្នុង​ការ​អភិវឌ្ឍន៍​។ យើង​គួ​រក​មើល​វិធី​ច្រើន​ទៀត​ដើម្បី​លើក​កំពស់​កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ​រវាង​យោធា​និង​យោធា ហើយ​កាត់​បន្ថយ​ការ​មិន​ទុក​ចិត្ត​គ្នា និង​ការ​មិន​យោគយល់​គ្នា​។

          នៅ​ថ្ងៃ​ស្អែក ពេល​ខ្ញុំ​ចាកចេញ​ទៅកាន់​ប្រទេស​អូស្រ្តាលី ខ្ញុំ​រំពឹង​ដោយ​រីករាយ​ដល់​ការ​ពិភាក្សា​ជាមួយ​លោក​នាយករដ្ឋមន្រ្តី Rudd ដែល​ជា​អ្នក​នាំមុខ​គេ ក្នុង​ការ​ជំរុញ​ការ​ពិភាក្សា​ក្នុង​តំបន់​នេះ​។ យើង​សូម​វាយ​តំលៃ​ខ្ពស់​ចំពោះ​ការ​រួម​ចំណែក​របស់​លោក​។ ខ្ញុំ​នឹង​ឆ្លៀត​ឳកាស​ក្នុង​ដំណើរ​នេះ រួម​ជាមួយ​នឹង​ការ​ឈប់​សំចត​នៅ​ប្រទេស​ណូវែលសេឡង់ និង​បណ្តា​កោះ​នៅ​សមុទ្រ​ប៉ាស៊ីហ្វិក ដើម្បី​បន្ត​ការ​ពិគ្រោះ​យោបល់​របស់​យើង​។

          ប្រជាជន​នៅ​តំបន់​អាស៊ី​ប៉ាស៊ីហ្វិក​បាន​ទ្រាំទ្រ​នឹង​ស្ថានភាព​ក្រឡាប់​ចាក់​អស់​ពេល​រាប់​សតវត្ស​មក​ហើយ​។ គោលបំណង​ចុង​ក្រោយ​នៃ​កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ​របស់​យើង គួ​លុប​បំបាត់​ការ​មន្ទិល​សង្ស័យ ដែល​មាន​ជា​យូរ​មក​ហើយ ស្តីពី​ការ​រំជើបរំជួល​ក្នុង​តំបន់​នេះ​កាលពី​អតីតកាល ហើយ​កសាង​ជំនួស​មក​វិញ​នូវ អនាគត​មួយ​ដែល​មាន​ការ​បើក​ចំហ ភាព​ស្មោះត្រង់​និង​ភាព​ជឿនលឿន សំរាប់​ប្រជាជន​ទាំងអស់​របស់​យើង​។

          ខ្ញុំ​បាន​ទៅ​ទស្សនា​នាវា USS Arizona ដែល​ធ្វើ​អោយ​ខ្ញុំ​ក៏​ដូចជា​អ្នក​ដទៃ​ទាំងអស់​ដែរ មាន​ការ​រំជួល​ចិត្ត​។ នៅ​ពេល​ដែល​យើង​បាន​ចាកចេញ​ពី​វិមាន​រំលឹក​នោះ លោក​ឧត្តមសេនីយ​ឯក Darnell បាន​ប្រាប់​ខ្ញុំ​ថា ក្នុង​ពេល​ថ្មី​ៗ​នេះ លោក​បាន​ទទួល​មន្រ្តី​មក​ពី​ប្រទេស​វៀតណាម ហើយ​នៅ​ពេល​គេ​ចេញ​មក​ពី​វិមាន​រំលឹក​នេះ  កង​នាវឹក​បាន​ដោត​ទង់ជាតិ​វៀតណាម​នៅ​លើ​ទូក​ដែល​កំពុង​តែ​រង់ចាំ​។ វា​ជា​ខណៈ​មួយ​ដែល​ធ្វើអោយ​មាន​ការ​ភ្ញាក់ផ្អើល​ជា​ខ្លាំង សំរាប់​ភាគី​ទាំង​សង​ខាង គឺ​ទាំង​ភ្ញៀវ​វៀតណាម និង​ទាំង​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​។ តើ​មាន​ប្រទេស​ណា​ផ្សេង​ទៀត​ទេ​ដែល​ធ្វើ​ដូច្នេះ​? តើ​មាន​ប្រទេស​ណា​ផ្សេង​ទេ ដែល​អបអរសាទរ​ជោគជ័យ វិបុលភាព​និង​ការ​អភិវឌ្ឍន៍​របស់​អតីត​គូ​សត្រូវ គូ​ប្រជែង និង​របស់​អ្នក​ដែល​មាន​ប្រព័ន្ធ​គ្រប់គ្រង វប្បធម៌ និង ទស្សនៈ​ផ្សេង​គ្នា​?

          ដូច្នេះ ខ្ញុំ​គិត​ថា មិន​មាន​អ្វី​សង្ស័យ​ទេ​ថា សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ត្រឡប់​មក​កាន់​តំបន់​អាស៊ី​វិញ​ហើយ ។ ខ្ញុំ​សូម​បញ្ជាក់​ថា យើង​វិល​ត្រលប់​មក​វិញ​និង​ស្នាក់​នៅ​រហូត (​ស្នូរ​ទះ​ដៃ​)។

          ក្នុង​រយៈពេល ២ ជំនាន់​មនុស្ស អាស៊ី​បាន​ក្លាយ​ជា​តំបន់ ដែល​គេ​ធ្វើ​ការ​ប្រៀបធៀប​គ្នា​រវាង​អ្វី​ដែល​ចាស់​និង​អ្វី​ដែល​ថ្មី ជា​តំបន់​មួយ​ដែល​មាន​ការ​ប្រែប្រួល​ពី​តំបន់​សណ្តែង​សៀង​ទៅ​រក​តំបន់​ផ្កាយរណប ពី​ភូមិ​ដាច់​ស្រយ៉ាល​ក្នុង​តំបន់​ជនបទ ទៅ​ជា​ទីក្រុង​ធំ​ដែល​មាន​ពន្លឺ​ចែងចាំង ពី​អក្សរ​ផ្ចង់​តាម​ទំលាប់​ប្រពៃណី​ទៅ​ជា​សារ​អេឡិចត្រូនិច​ដែល​ផ្ញើ​ភ្លាម​ដល់​ភ្លាម ហើយ​សំខាន់​បំផុត​នោះ គឺ​ពី​សេចក្តី​ស្អប់​ដែល​មាន​ជា​យូរយារ​មក​ហើយ ទៅ​រក​ភាព​ជា​ដៃគូ​ថ្មី​។

          កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ​ក្នុង​តំបន់ របស់​យើង​ត្រូវតែ​ឆ្លុះ​បញ្ចាំង​ការ​ពិត​ថ្មី​ៗ​ទាំង​នេះ និង​សក្តានុពល​ដ៏ ខ្លាំងក្លា​ដែល​មាន​នៅ​ក្នុង​នោះ​។ សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ទន្ទឹង​រង់ចាំ​ដោយ​រីករាយ នឹង​បង្កើន​ការ​ចូលរួម​របស់​ខ្លូន ក្នុង ការ​ធ្វើការ​ជាមួយ​ដៃគូ​របស់​យើង ដើម្បី​អោយ​ខ្លួន​យើង​និង​តំបន់​នេះ ទទួល​ស្គាល់​នូវ​ការ​សន្យា​ដ៏​ម៉ើងមាត់​របស់​យើង​។

          សូម​អរគុណ​ច្រើន (​ស្នូរ​ទះ​ដៃ​)។